Welke kosten er zijn
- Transactiekosten. Wat je broker rekent per aankoop of verkoop. Soms een vast bedrag, soms een percentage, soms allebei.
- Valutakosten. De opslag op de wisselkoers als je in dollars of ponden handelt. Vaak onzichtbaar, want hij zit verstopt in de koers die je kreeg.
- Rente. Debetrente als je rood staat of met geleend geld belegt.
- Servicekosten en bewaarloon. Een vast bedrag per maand of jaar, of een percentage van je vermogen, afhankelijk van je broker.
- Lopende kosten van een fonds of ETF (TER). Die worden niet van je rekening afgeschreven maar dagelijks uit het fonds gehaald. Je ziet ze alleen terug in een iets lagere koers.
De eerste vier zie je als afschrijvingen op je rekening en kun je optellen. De vijfde zit in de koers en kun je alleen uit het informatieblad van het fonds halen.
De rekenregel
Het kostenpercentage van een jaar is simpel: alle kosten die je dat jaar van je rekening betaalde, gedeeld door de waarde van je portefeuille, maal honderd.
Voorbeeld met verzonnen cijfers. De bedragen hieronder zijn bedacht om de rekenregel te laten zien; ze komen niet uit een echte portefeuille.
| Post | Bedrag in het jaar |
|---|---|
| Tien transacties | 30 euro |
| Valutakosten op dollaraankopen | 18 euro |
| Rente | 0 euro |
| Totaal | 48 euro |
Bij een portefeuille van 20.000 euro is het kostenpercentage 48 gedeeld door 20.000, dus 0,24 procent. Dat is hetzelfde voorbeeldcijfer als op onze pagina over de portfolio tracker. De lopende kosten van je ETF's komen daar nog bij, maar die staan in het informatieblad van elk fonds en niet op je afschrift.
Waarom kleine percentages groot worden
Een half procent per jaar klinkt als niets. Maar kosten komen elk jaar terug en gaan af van het geld dat anders had kunnen groeien. Over twintig jaar kost een half procent per jaar ongeveer een tiende van je eindvermogen; een heel procent per jaar kost bijna een vijfde. Dat zijn geen beleggingsresultaten, dat is zuiver rekenwerk met rente op rente.
Daarom loont het om je kostenpercentage elk jaar te kennen. Niet om nooit meer te handelen, maar om te zien waar het geld heen gaat: naar veel kleine transacties, naar valutawissels, of naar rente op een debetstand.
Wat is redelijk
Een harde grens bestaat niet; het hangt af van hoe actief je bent en hoeveel buitenlandse aandelen je koopt. Als vuistregel: blijf je met transactie- en valutakosten en rente onder 0,3 procent van je portefeuille per jaar, dan houd je je kosten heel laag. Tot 0,5 procent is netjes. Daarboven is het de moeite waard om te kijken hoe het goedkoper kan: minder vaak handelen, minder valutawissels of een goedkopere broker.
Dividendbelasting en bronbelasting horen hier niet bij. Dat zijn belastingen op je opbrengst, geen kosten van je broker. Je ziet ze terug in het dividend dat je netto ontvangt.
Zo doe je het met De Belegger
Kosten en opbrengsten per jaar
Transactiekosten, valutakosten, rente en dividend per jaar op één kaart, met het kostenpercentage van je portefeuille.
- Open je portefeuille en kijk op de kaart Kosten en opbrengsten. Per jaar staan daar je transactiekosten, valutakosten, rente en dividend bij elkaar, uit je ingelezen transacties en boekingen.
- Het hoofdgetal is het kostenpercentage van het gekozen jaar: transactie- en valutakosten en rente, gedeeld door de waarde van je portefeuille. Onder 0,3 procent heet het zeer sterk, tot 0,5 procent precies goed, daarboven duur.
- Tik op het percentage en je ziet wat je huidige kosten op de lange termijn doen, naast wat er zou gebeuren bij 0,5 en bij 0,3 procent. Zo zie je in euro wat een goedkopere aanpak oplevert.
- Houd je een portefeuille per broker aan, dan krijgt elke broker zijn eigen kaart; kies je het totaal, dan rekent de app over al je rekeningen samen.
Veelgestelde vragen
Zitten de kosten van een ETF (TER) in het kostenpercentage?
Nee. De lopende kosten van een fonds of ETF worden uit het fonds zelf gehaald en zie je alleen terug in de koers; ze staan niet op je afschrift. Het kostenpercentage van je portefeuille gaat over wat je rekening betaalde: transactiekosten, valutakosten en rente. De TER vind je in het informatieblad van het fonds.
Hoe zie ik mijn valutakosten?
Veel brokers verwerken de valutakosten in de wisselkoers die je kreeg, waardoor je ze niet als aparte post ziet. Brokers die ze wel apart boeken, zetten ze in het rekeningoverzicht. De Belegger leest die boekingen in en toont ze als eigen regel op de kaart Kosten en opbrengsten.
Wat is een redelijk kostenpercentage?
Als vuistregel: onder 0,3 procent van je portefeuille per jaar is heel laag, tot 0,5 procent is netjes, daarboven is het de moeite waard om te kijken waar het goedkoper kan. Het hangt af van hoe vaak je handelt en hoeveel je in vreemde valuta koopt.
Tellen dividendbelasting en bronbelasting als kosten?
Nee. Dat zijn belastingen op je opbrengst, geen kosten van je broker. Je ziet ze terug in het dividend dat je netto ontvangt. Ingehouden buitenlandse bronbelasting kun je soms deels terugvragen; dat staat los van je kostenpercentage.
Kan ik kosten per broker vergelijken in de app?
Ja. Houd per broker een eigen portefeuille aan, dan heeft elke broker zijn eigen kaart Kosten en opbrengsten met zijn eigen kostenpercentage. Kies je het totaal, dan zie je alles bij elkaar.
Lees verder
- Rendement van je beleggingen berekenen
- Heeft mijn broker dit niet al?
- Waarom het rendement bij DEGIRO niet lijkt te kloppen
- Gemiddelde aankoopprijs (GAK) berekenen
- De gratis portfolio tracker van De Belegger
Meer in dit deel van de gids
- Rendement van je beleggingen berekenenZo bereken je het rendement van je portefeuille: in euro, op je inleg en geldgewogen (MWRR). Met rekenvoorbeeld, dividend en kosten, en per kalenderjaar.
- Geldgewogen rendement (MWRR, XIRR) uitgelegdWat geldgewogen rendement is, hoe XIRR met stortingen en opnames rekent, hoe je het in een rekenblad doet en hoe De Belegger het per jaar toont.
- Tijdgewogen of geldgewogen rendement?Tijdgewogen rendement beoordeelt je beleggingen, geldgewogen rendement jouw geld. Wanneer je welke maat gebruikt, met voorbeeld, en wat De Belegger toont.
- Gemiddelde aankoopprijs (GAK) berekenenZo bereken je je gemiddelde aankoopprijs (GAK): de formule, bijkopen, deels verkopen, een splitsing, en de GAK van dollaraandelen in euro.
- Je portefeuille vergelijken met een indexDoe je het beter dan de AEX, de S&P 500 of niets doen? Zo vergelijk je je portefeuille eerlijk met een index en met de Dode belegger.
- Spreiding van je portefeuille: sector, land, valutaHoe goed ben je gespreid? Zo lees je de verdeling naar sector, land en valuta, herken je concentratie en dollarrisico, en zie je het in De Belegger.