Ook de volgende auto moet bij de V2G-laadpaal passen

De laadpaal hangt aan de muur, maar de volgende auto staat nog niet vast. Dat is een ongemakkelijke combinatie voor wie nu extra betaalt om straks stroom te kunnen terugleveren. De installatie kan technisch nog jaren meegaan terwijl een andere auto, leverancier of beheerdienst de terugleverfunctie onbruikbaar maakt.

Die onzekerheid krijgt nu aandacht van ElaadNL. Het kenniscentrum kondigde op 17 september aan met marktpartijen een formeel V2G-ready-label te willen ontwikkelen. De online startbijeenkomst staat voor 13 oktober gepland. Het is dus een traject naar afspraken, geen keurmerk waarop kopers vandaag al zonder meer kunnen vertrouwen. De aankondiging van ElaadNL noemt juist het ontbreken van een eenduidige definitie en de afhankelijkheid van specifieke combinaties.

De stekker is pas het begin

Volgens de Rijksoverheid stopt salderen op 1 januari 2027. Daardoor wordt het interessanter om zonnestroom te gebruiken wanneer die wordt opgewekt, of voor later te bewaren. Onze eerdere analyse van de elektrische auto als energiebuffer legt uit waarom daarbij het extra voordeel bovenop slim laden telt. Maar zelfs een overtuigende besparing op papier heeft weinig waarde als de installatie niet met de auto werkt.

Bij vehicle-to-grid, V2G, levert de auto stroom aan het openbare net. Vehicle-to-home, V2H, gebruikt de accu voor de woning. Vehicle-to-load, V2L, voedt losse apparaten via een geschikte aansluiting. Die laatste mogelijkheid bewijst niet dat de auto ook via een laadpaal het huis of net kan voeden. Ook noodstroom voor de hele woning vraagt een daarvoor ontworpen installatie; een terugleverfunctie alleen is daarvoor onvoldoende.

De Nederlandse geschiktheidsvoorwaarden van Renault en We Drive Solar, versie december 2025, beschrijven een hele keten. Een geschikte boordlader in de auto, een Solar Life-laadpunt, een passend energiecontract en de benodigde beheerdiensten moeten samen aanwezig zijn. De woning moet onder meer een slimme meter en een driefasenaansluiting hebben. De tekst noemt de Renault 4, Renault 5 en Alpine A290, maar koppelt geschiktheid aan uitvoering, productiedatum en controle van het voertuigidentificatienummer, het VIN.

Een modelnaam in een advertentie is daarom te weinig. Hegg biedt op zijn actuele productpagina een VIN-controle en waarschuwt dat niet alle genoemde modellen geschikt zijn. Vraag vóór de bestelling om bevestiging voor de eigen auto én de aangeboden installatie. Dat is vooral relevant bij een occasion of een auto uit voorraad.

Het onderstaande schema laat zien waarom één geschikt onderdeel nog geen werkend geheel oplevert.

Een certificaat beantwoordt niet iedere vraag

Er wordt wel degelijk vooruitgang geboekt. DEKRA meldde op 7 mei 2026 dat het op 21 april een conformiteitsverklaring voor de Nederlandse netcode had uitgereikt voor de geteste Solar City- en Solar Life-laadoplossingen. Dat is wezenlijk: terugleveren moet voldoen aan de technische eisen van het stroomnet. DEKRA beschrijft de reikwijdte van de beoordeling en de rol van communicatieprotocol ISO 15118-20.

Daaruit volgt alleen niet dat elk ander automerk met die laadpaal werkt. Een protocol is een afspraak over communicatie. Een netcodebeoordeling gaat over aansluiting op het elektriciteitsnet. De vraag of de complete combinatie van auto, laadpunt, software en dienst functioneert, vraagt vervolgens om bewijs voor die combinatie. Die drie vragen worden in verkoopverhalen gemakkelijk door elkaar gehaald.

ElaadNL werkt daarnaast aan de samenwerking tussen energiemanagementsystemen in huis en slimme apparaten. In zijn publicatie van 8 september benadrukt het centrum dat standaarden ook geïmplementeerd en in de praktijk getest moeten worden. Het gaat onder meer om afstemming tussen eigen zonnestroom, dynamische prijzen en de belasting van het net. Dat zijn verwante doelen, maar de goedkoopste stroomuren vallen niet automatisch samen met ruimte op de kabel in de eigen straat.

Een toekomstig label kan de vergelijking tussen producten makkelijker maken. Het kan echter niet op zichzelf ontbrekende elektronica toevoegen of ieder oud apparaat geschikt maken. Voor een koper is de nuttige vraag daarom wat vandaag aantoonbaar werkt en welke toekomstige uitbreiding schriftelijk is toegezegd.

Deze drie vormen van bewijs beantwoorden elk een andere vraag.

Opzegbaar betekent nog niet uitwisselbaar

Op de op 5 oktober geraadpleegde Solar Life-pagina noemt We Drive Solar Hegg als huidige samenwerkende energieleverancier. Dezelfde pagina bevat een oudere vooruitblik op EnergyZero. Die aankondiging bewijst niet dat een tweede route inmiddels voor elke particuliere klant beschikbaar is. Wie daarvan afhankelijk is, heeft een actuele bevestiging nodig.

De aanbieder vermeldt ook dat het laadpuntabonnement maandelijks opzegbaar is en dat het laadpunt zonder abonnement als regulier laadpunt bruikbaar blijft. De vermelde prijs voor het abonnement bedraagt €7,95 per maand, of €95,40 per jaar. Stoppen met de dienst maakt de hardware dus niet automatisch waardeloos. Wel kan het extra nut verdwijnen waarvoor de koper bovenop een gewone laadoplossing heeft betaald.

Dat is een andere vorm van afhankelijkheid dan een langlopend contract. Stel dat een huishouden elders een energieaanbod vindt dat voor zijn volledige verbruik €60 per jaar gunstiger is. Als overstappen de gewenste terugleverdienst onmogelijk maakt, is die gemiste besparing onderdeel van de afweging. Het bedrag van €60 is hier een rekenaanname, geen vastgesteld prijsverschil tussen Hegg en een concurrent. De vergelijking moet bovendien de hele jaarrekening omvatten, inclusief vaste kosten, inkoopopslagen, teruglevering en eventuele opzegkosten van het huidige contract.

Ook de verantwoordelijkheden verdienen aandacht. In de algemene V2G-voorwaarden van Renault worden auto, aansturing en energiecontract bij verschillende partijen ondergebracht. Renault beschrijft zijn eigen rol als het beschikbaar stellen van de voertuigfunctie en bediening. Voor de koper maakt dat een concreet aanspreekpunt bij storingen en afspraken over ondersteuning belangrijk. Wie lost het op als de auto nog wel laadt, maar de teruglevering na een softwarewijziging stopt?

Acht jaar besparen is iets anders dan drie jaar bezit

Neem een huishouden dat €1.500 extra betaalt ten opzichte van een passende oplossing voor alleen slim laden. Dit is een gekozen investering voor onze rekensom, geen prijsopgave van een fabrikant. Gebruik in de eigen vergelijking het werkelijke verschil tussen complete offertes, inclusief montage, meterkastwerk en eventuele vervanging van een bestaand laadpunt.

Bij acht bruikbare jaren en een rekenrente van 4% moet gemiddeld €222,79 per jaar aan extra netto kasbesparing overblijven om die €1.500 te rechtvaardigen. Die rekenrente vertegenwoordigt de waarde van geld door de tijd en is geen aangeboden lening. De formule is investering maal rente, gedeeld door één min de factor (één plus rente) tot de macht min het aantal jaren. De besparing komt in dit model telkens aan het einde van het jaar binnen; restwaarde is nul.

Als de terugleverfunctie na drie jaar niet meer bruikbaar is, stijgt de benodigde jaarlijkse netto besparing naar €540,52. De muurbeugel gaat misschien langer mee, maar voor de extra investering telt de periode waarin de extra functie waarde levert. Een gewone laadfunctie is al aanwezig in het goedkopere alternatief en mag dus niet nog eens als volledige restwaarde worden opgevoerd.

Bij een als aanname gelijkblijvend abonnement van €95,40 moet vóór dat abonnement jaarlijks €318,19 overblijven voor de achtjaarssom. Bij drie jaar wordt dat €635,92. Komt daar jaarlijks €60 aan gemist contractvoordeel bij, dan stijgt de eerste drempel naar €378,19. Deze bedragen zijn ná variabele kosten en een reservering voor extra accugebruik, maar vóór het afgetrokken abonnement en contractverschil.

Wie leent, moet de echte aflossingen, rente en kosten naast de kasbesparing leggen. De rekenrente hieronder is niet tegelijk een extra jaarlijkse factuur. Anders zou dezelfde financieringslast dubbel in de vergelijking belanden.

De visualisatie maakt zichtbaar hoeveel de bruikbare levensduur van de terugleverfunctie uitmaakt.

Drie jaren zonder beloofde stroomprijs

Hoe gevoelig is de uitkomst voor daadwerkelijk gebruik? We rekenen voor 2027, 2028 en 2029 met een aangenomen extra marge van €0,15 per teruggeleverde kWh tegenover slim laden. Dit is een modelinvoer, geen toekomstig stroomtarief of gemeten gemiddelde. In die marge moeten energie-inkoop, omzettingsverliezen, misgelopen vergoeding voor zonnestroom, belastingen, variabele vergoedingen en een reservering voor extra slijtage al verwerkt zijn. Het gaat uitsluitend om het aanvullende gebruik voor terugleveren, niet om stroom waarmee de auto rijdt.

Het lage scenario veronderstelt achtereenvolgens 500, 600 en 700 kWh per jaar, plus €60 jaarlijks contractnadeel. Het middenscenario gebruikt 1.400, 1.600 en 1.800 kWh, zonder contractnadeel. Het hoge scenario neemt 2.400, 2.800 en 3.200 kWh aan, eveneens zonder contractnadeel. De oplopende volumes zijn expliciete aannames over meer bruikbare momenten, geen voorspelling van marktgroei. In alle gevallen trekken we jaarlijks €95,40 af. Het huidige abonnementsbedrag houden we alleen voor deze vergelijking constant.

De formule is volume maal €0,15, min €95,40, min het eventuele contractnadeel. In het midden resteert daarmee €114,60 in 2027, €144,60 in 2028 en €174,60 in 2029. Samen is dat €433,80, nog vóór financiering. Tegenover €1.500 startinvestering blijft na drie jaar €1.066,20 ongedekt. Zelfs het hoge scenario komt over die drie jaar op €973,80 en heeft de extra investering dan nog niet terugverdiend.

Het lage scenario levert zelfs een negatief jaarlijks saldo op. In de praktijk kan stoppen met een opzegbare dienst dan verstandig zijn. Het model laat de dienst drie jaar doorlopen om zichtbaar te maken wat weinig gebruik en vaste kosten doen. De bedragen zijn kasruimte ná een slijtagevoorziening; die voorziening hoeft niet ieder jaar daadwerkelijk aan een reparatie te worden uitgegeven.

Alle negen jaaruitkomsten staan hieronder. Ze testen de voorwaarden waaronder de aankoop kan werken; ze voorspellen niet wat een bestaande aanbieder zal uitbetalen.

Een auto die vaak weg is, kan de hoge volumes niet zomaar halen. Er moet voldoende energie overblijven voor rijden, de auto moet aangesloten zijn op bruikbare momenten en de toegestane laadniveaus en garantievoorwaarden begrenzen het accugebruik. Een incidenteel groot prijsverschil is daarbij geen structurele marge. Vergoedingen uit andere regelingen of netdiensten tellen pas mee als ze daadwerkelijk beschikbaar zijn en extra zijn ten opzichte van slim laden. Dezelfde beschikbaarheid kan niet onbeperkt tegelijk voor meerdere diensten worden verkocht.

Ook een fiscale meevaller is niet alvast ingeboekt. Het Kamerantwoord van 23 september beloofde vóór eind 2026 informatie over onderzoek naar dubbele energiebelasting en voortgang bij bidirectioneel laden, geen ingevoerde vrijstelling. Eigen zonnestroom opslaan en zelf gebruiken is bovendien een andere belastingroute dan netstroom kopen, terugleveren en later opnieuw netstroom afnemen. Een aanbiedersberekening moet die routes uit elkaar houden.

Een werkend gesloten systeem kan toch een goede aankoop zijn

De sterkste tegenwerping is praktisch: wachten op volledige uitwisselbaarheid levert vandaag geen besparing op. Een geïntegreerde combinatie kan juist prettig zijn doordat de onderdelen op elkaar zijn afgestemd. Wie de geschikte auto lang houdt, de dienst regelmatig gebruikt en een passende offerte krijgt, kan daar genoeg aan hebben. Vrije keuze is waardevol, maar niet tegen elke prijs.

De uitkomst verandert zodra het huishouden binnen enkele jaren van auto wil wisselen of een ander energiecontract nodig heeft. Dan verdient een kortere terugverdienhorizon meer gewicht. Hetzelfde geldt als ondersteuning alleen voor een beperkte periode is toegezegd. Een toekomstige standaard is geen vervanging voor afspraken over het geleverde product.

Voor de aankoop zijn daarom drie concrete antwoorden bepalend: welke combinatie werkt nu, wat blijft werken na opzegging en welke onderdelen kunnen zonder vervanging mee naar een volgende auto of aanbieder? Een verkoper die dat aantoonbaar kan beantwoorden, maakt zijn aanbod beter vergelijkbaar. Het V2G-ready-label kan daarbij helpen zodra de inhoud en toetsing vaststaan. Tot die tijd is de bruikbare levensduur van de hele combinatie een wezenlijk onderdeel van de prijs.

Foto: J. vd Vaart via We Drive Solar. We Drive Solar-auto aan de Kromme Nieuwegracht in Utrecht, 9 december 2021 (archief).