Intel draait al op High-NA en ASML wacht op Samsung

High-NA EUV is geen toekomstmuziek meer. Intel gebruikt de nieuwe machines al in productie en heeft samen met ASML meer dan een miljoen wafers verwerkt tijdens certificatie, onderzoek en de eerste fabricage. Samsung wil High-NA vanaf 2028 inzetten voor DRAM-productie. TSMC mikt op geavanceerde chips vanaf 2030. Daarmee ontstaat een klantentijdlijn die beleggers kunnen gebruiken om de hoge waardering van ASML te toetsen.

Drie klanten, drie momenten

Intel loopt voorop met High-NA in productie. Dat is commercieel belangrijk, maar één klant bewijst nog geen brede standaard. Samsung voegt vanaf 2028 een geheugentoepassing toe. TSMC is de grote bevestiging voor foundry-productie, maar plant de eerste grootschalige inzet pas vanaf 2030. De waarde van High-NA ontstaat dus in stappen, niet in één plotseling omzetjaar.

De adoptiescore in de visualisatie is geen omzetmodel. Zij laat zien dat timing en waarschijnlijkheid apart moeten worden bekeken. Intel levert nu praktijkervaring. Samsung kan de machine in DRAM economisch valideren. TSMC kan daarna de schaal van leidende logicaproductie toevoegen. Vertraging bij één klant hoeft High-NA niet te mislukken, maar verschuift wel omzet en servicekas naar later.

Waarom High-NA zo belangrijk is

High-NA vergroot de numerieke apertuur van het EUV-systeem. Eenvoudig gezegd kan de machine fijnere patronen op chips projecteren. Chipmakers kunnen daardoor sommige productiestappen met minder belichtingen uitvoeren. Minder stappen kunnen fouten, tijd en kosten verlagen. De machine zelf is zeer duur, dus de rekensom werkt alleen wanneer de besparing per wafer en de hogere chipprestaties de investering rechtvaardigen.

Bij 18 systemen per jaar en een illustratieve gemiddelde prijs van €360 miljoen ontstaat ongeveer €6,5 miljard omzet. Met 55% brutomarge is dat €3,6 miljard brutowinst voordat onderzoek, service en installatiekosten worden betaald. De aantallen zijn aannames, maar de rekensom toont waarom enkele tientallen systemen materieel zijn voor ASML. De prijs per machine is hoog en iedere geïnstalleerde machine levert later serviceomzet op.

De gewone EUV-machine blijft de basis

High-NA trekt de aandacht, maar de huidige NXE-systemen blijven jarenlang belangrijk. Niet iedere chiplaag heeft de hoogste resolutie nodig en klanten willen hun bestaande fabrieken maximaal benutten. ASML verdient bovendien aan DUV, metrologie en service. De overgang naar High-NA vervangt dus niet direct de hele omzetbasis. Zij voegt een duurdere laag toe aan een breed product- en onderhoudsmodel.

Lees ook waarom ASML, ARM en de rest van de AI-keten steeds meer kapitaal vragen.

De kracht van ASML zit in de technologische keten. Lichtbron, spiegels, vacuüm, software en positionering moeten op atoomschaal samenwerken. Concurrenten kunnen niet één onderdeel kopiëren en daarmee een alternatief bouwen. Die voorsprong geeft ASML een vrijwel unieke marktpositie. Tegelijk maakt dezelfde complexiteit productie lastig. Leveranciers moeten tijdig onderdelen leveren en iedere machine kost veel installatie- en testcapaciteit.

De kwartaalcijfers geven een hoge lat

De omzet van €9,33 miljard en brutomarge van 54% in het tweede kwartaal waren sterk. Voor het derde kwartaal ligt de omzetverwachting op €11 tot €12 miljard en de brutomarge op 55% tot 57%. Voor heel 2026 verwacht ASML €43 tot €45 miljard omzet en 54% tot 56% brutomarge. Die cijfers laten zien dat niet alleen High-NA, maar ook de bestaande orderstroom hoog is.

Het risico is dat klanten hun investeringen verschuiven. Chipfabrieken worden jaren vooruit gepland, maar orders kunnen per kwartaal bewegen. Exportbeperkingen naar China beïnvloeden welke machines waar mogen worden geleverd. Een sterk High-NA-verhaal kan dus samengaan met schommelende DUV-omzet of een andere regionale mix.

Wat moet ASML waarmaken?

Bij €1.595,20 is de waardering veeleisend. Met een veronderstelde startwinst van €33,50 per aandeel, een koers-winstverhouding van 36 in 2029 en 8% gewenst rendement moet de winst per aandeel stevig groeien. Een lagere eindmultiple verhoogt de operationele opdracht direct. Een hogere multiple veronderstelt dat de monopolieachtige positie en de groeizichtbaarheid intact blijven.

Die reverse valuation is nuttiger dan een enkel koersdoel. ASML kan operationeel goed presteren en toch een matig aandeel zijn wanneer de waardering sneller daalt dan de winst groeit. Andersom kan een succesvolle High-NA-uitrol de hoge multiple langer dragen. Beleggers betalen dus voor twee dingen tegelijk: toekomstige winst én het vertrouwen dat de markt daar in 2029 nog ruim voor wil betalen.

Het sterkste positieve en negatieve verhaal

Het positieve verhaal is dat Intel de technologie nu gebruikt, Samsung een concrete stap voor 2028 heeft gezet en TSMC een route naar 2030 noemt. Daarmee krijgt ASML meerdere toepassingen en klanten. Iedere installatie vergroot bovendien de toekomstige servicebasis. Als High-NA de standaard wordt voor de moeilijkste chiplagen, kan ASML jarenlang aan die transitie verdienen.

Het negatieve verhaal is de tijd. Een groot deel van de brede uitrol ligt nog twee tot vier jaar vooruit. Klanten kunnen processen optimaliseren, aankopen faseren of meer lagen met bestaande EUV produceren. Ook kunnen geopolitieke beperkingen en cyclische chipvraag de rest van de omzet raken voordat High-NA volledig schaalt.

Drie mogelijke koerspaden

Het bearscenario veronderstelt vertraging bij klanten, een lagere multiple en afnemende ordergroei. Het middenscenario volgt grofweg de genoemde klantentijdlijn en houdt de waardering stevig. Het gunstige scenario rekent op snelle opschaling, sterke serviceomzet en een blijvende premie voor ASML’s technologische positie.

De concrete controlepunten zijn duidelijk. Intel moet stabiele productie laten zien. Samsung moet richting 2028 machines installeren en processtappen kwalificeren. TSMC moet de plannen voor 2030 omzetten in bestellingen, fabrieksruimte en een werkend maskerecosysteem. TSMC en ASML willen daarnaast naar grotere fotomaskers, met een pilot in 2031 en productie rond 2033. Dat onderstreept dat de hele keten moet meebewegen.

ASML is bij €1.595,20 geen goedkope manier om op chipgroei te wachten. Het is een aandeel waarvoor meerdere klanten hun routekaart moeten uitvoeren en de winst snel genoeg moet stijgen om de multiple te dragen. High-NA heeft de eerste productiestap gezet. De komende jaren moeten bewijzen dat die stap een brede industriestandaard wordt.

Even tussendoor. Beleggen is al ingewikkeld genoeg. Met code INSIDER krijg je tijdelijk 20% korting op een abonnement van De Belegger.