Bij VanEcks chip-ETF is de winstcyclus het echte risico

Een sector-ETF lost het probleem van het kiezen van één winnaar op. Beleggers hoeven niet vooraf te weten of Nvidia, TSMC, AMD, Micron, Broadcom of ASML het meeste verdient aan de volgende investeringsgolf. Daarvoor in de plaats komt een ander risico: veel posities reageren op dezelfde cyclus.

AI-capex, geheugenprijzen, voorraden, fabrieksbezetting en exportregels kunnen de hele keten tegelijk beïnvloeden. De bedrijven hebben verschillende verdienmodellen, maar delen klanten en investeringsbudgetten. Een ETF spreidt ondernemingsrisico en houdt sectorrisico overeind.

De winstcyclus beweegt sneller dan de kosten

Een TER van 0,35% betekent dat ongeveer €35 per €10.000 vermogen per jaar aan fondskosten wordt onttrokken, los van handelskosten. Over drie jaar is dat grofweg 1,05% zonder samengestelde effecten. Een winstdaling van 15% bij de onderliggende bedrijven kan, zeker bij een hoge waardering, een koersreactie van veelvoudige omvang veroorzaken.

Dat verschil verklaart waarom een goedkoop fonds niet hetzelfde is als een goedkope belegging. De beheerprijs kan laag zijn terwijl de aandelenportefeuille veel betaalt voor toekomstige groei. Andersom kan een tijdelijk duur fonds technisch gezien toch aantrekkelijk zijn als de winst sneller groeit dan de multiple daalt.

De eerste module combineert winstgroei met een eindwaardering. Bij 12% jaarlijkse winstgroei en een daling van 30 naar 25 keer winst blijft een deel van de operationele vooruitgang hangen in multiplekrimp. Dat is geen voorspelling van de exacte portefeuille-P/E, maar een gevoeligheidsanalyse die laat zien waarom koers en bedrijfsresultaat uit elkaar kunnen lopen.

Verschillende chips delen dezelfde investeringsrekening

De portefeuille combineert ontwerpers, foundries, geheugenproducenten en leveranciers van apparatuur. Dat geeft meer economische spreiding dan één aandeel. Toch financieren dezelfde hyperscalers veel van de AI-vraag. Als cloudbedrijven hun investeringsgroei vertragen, voelen meerdere onderdelen van de keten dat vrijwel tegelijk.

Geheugen kan bijvoorbeeld sterk profiteren van schaarste en daarna snel terugvallen wanneer capaciteit bijkomt. Apparatuurleveranciers boeken orders eerder dan de uiteindelijke chipproductie. Ontwerpers kunnen hoge marges houden zolang hun producten schaars en onderscheidend zijn. De timing verschilt, maar een omslag in eindvraag raakt uiteindelijk de hele keten.

Lees ook: Kan Nvidia naar 400 dollar nu de chipreus de groei heeft maar de beurs de prijs bepaalt?

De accumulerende shareclass verandert de rekensom

SMH is hier de Ierse UCITS-ETF met ISIN IE00BMC38736, niet de gelijknamige Amerikaanse ETF. De geselecteerde shareclass herbelegt ontvangen inkomsten. Daardoor zit het effect van dividend in de intrinsieke waarde en hoort het niet nog eens als los kasrendement boven op het koersscenario te worden gezet.

De basisvaluta is de Amerikaanse dollar, terwijl de beurslijn in Parijs in euro noteert. Een eurokoers is geen valutadekking. Wisselkoersbewegingen werken via de waarde van de onderliggende posities door in het rendement van een eurobelegger. In de scenario’s is dat risico niet als afzonderlijke gratis bonus opgenomen.

Het optimistische argument is sterk. Halfgeleiders vormen een steeds groter deel van datacenters, auto’s, industrie en consumentenelektronica. AI verhoogt bovendien de vraag naar compute, geheugen en netwerkcapaciteit. Een brede sector-ETF kan daarvan profiteren zonder dat één productintroductie de hele portefeuille bepaalt.

De tegenwerping is even sterk. Een structurele groeimarkt kan cyclische winsten hebben. Hoge marges lokken capaciteit en concurrentie uit. Klanten ontwikkelen eigen chips, exportregels beperken afzet en een productgeneratie kan sneller verouderen dan verwacht. Een goed thema beschermt niet tegen een verkeerde instapwaardering.

Wat moet SMH waarmaken bij €101,73?

De reverse waardering neemt een indicatieve startwaardering van 30 keer winst, 0,35% TER en een gewenst rendement van 9%. Wanneer de eindwaardering naar 25 keer winst daalt, is een hoge jaarlijkse winstgroei nodig om dat verschil te compenseren.

Deze benadering gebruikt de onderliggende winst van de portefeuille. De ETF wordt niet behandeld als een onderneming met eigen omzet of nettowinst. Kosten worden één keer verwerkt en de accumulatie van inkomsten zit in de fondswaarde. Daarmee blijft de vergelijking tussen bedrijfswinst en unitprijs economisch zuiver.

Drie scenario’s maken de cyclus zichtbaar

De uitkomsten combineren winstgroei, waardering en de gezamenlijke gevoeligheid van de chipketen.

In het bearscenario daalt de koers van €82 in 2027 naar €67 in 2029. Voorraadcorrecties, tragere AI-capex en multiplekrimp vallen daarin samen. Het middenscenario komt uit op €111, €125 en €141, met winstgroei die doorzet maar normaliseert. Het gunstige scenario van €128, €158 en €195 vraagt dat de AI-vraag verbreedt en meerdere winstbronnen tegelijk sterk blijven.

De TER verdient aandacht, maar niet de hoofdrol. Bij SMH zit het grote verschil tussen een goed en slecht rendement in de winstcyclus, de waardering en de gezamenlijke afhankelijkheid van AI-investeringen. Juist een sectorfonds vraagt daarom om meer dan een kostenvergelijking.

Foto: Martijn Rozemuller, archief.