ASM heeft prijsmacht maar klanten bepalen het kwartaal

In het kort

ASM verkoopt kritieke machines aan een kleine groep zeer grote chipfabrikanten. De technologie geeft prijszettingsmacht, maar klanten hebben schaal en kunnen leveringen tussen kwartalen verschuiven.

Vaste kosten maken timing belangrijk. Bij een brutomarge van 51,9 procent levert extra omzet veel operationele winst op. Een uitgestelde levering werkt dezelfde hefboom omgekeerd.

Bij €884,80 vraagt de koers structurele groei. De eerste bijdrage van 1,4 nanometer, HBM-geheugen en meer materiaalstappen per chip moeten de winst per aandeel sneller laten stijgen dan de chipcyclus vertraagt.

ASM International bouwt machines die extreem dunne lagen materiaal op chips aanbrengen. Atomic layer deposition, epitaxy en andere depositietechnieken worden belangrijker naarmate transistors kleiner en chipstructuren ingewikkelder worden. Een chip kan meer processtappen nodig hebben zonder dat de totale wafermarkt even hard groeit. Daardoor kan ASM sneller groeien dan het aantal geproduceerde wafers.

De keerzijde is concentratie. Geavanceerde chips worden gemaakt door een klein aantal foundries, geheugenproducenten en logicafabrikanten. De exacte klantnamen en kwartaalgewichten zijn commercieel gevoelig. Economisch betekent dit dat één investeringsbesluit een merkbaar deel van de omzet kan verschuiven.

Bij de cijfers van 28 juli meldde ASM een recordomzet van €1,003 miljard, een brutomarge van 51,9 procent en €330,5 miljoen aangepast operationeel resultaat. Voor het derde kwartaal verwachtte het bedrijf €1,1 miljard omzet, plus of min 5 procent bij constante valuta. De tweede jaarhelft zou meer dan 20 procent groeien tegenover de eerste helft.

Uitstel is niet hetzelfde als verlies, maar de beurs merkt het wel

Een chipfabriek bestelt apparatuur jaren voordat de fabriek volledig draait. Toch kan de precieze leverdatum verschuiven door vergunningen, bouwvoortgang, elektriciteit, andere leveranciers of een verandering in de vraag. Voor ASM kan een machine die in oktober in plaats van september wordt geaccepteerd het verschil maken tussen twee kwartalen.

De economische waarde van de klantrelatie hoeft daarbij niet te veranderen. De kasstroom en gerapporteerde omzet doen dat wel. Bij €1,003 miljard kwartaalomzet, een grootste-klantgewicht van 25 procent en 40 procent uitstel binnen die klant, verschuift ongeveer €100 miljoen omzet. Dat is bijna 10 procent van de kwartaalomzet.

De module rekent met een illustratief klantaandeel, want ASM publiceerde voor het tweede kwartaal geen percentage. Het gaat hier om de gevoeligheid, niet om een exact concentratiecijfer.

ASM heeft sinds 2026 bovendien besloten geen afzonderlijk orderinstroomcijfer meer te publiceren. Dat maakt omzetguidance, backlogconversie en klantcommentaar belangrijker. Minder datapunten hoeven de onderneming niet zwakker te maken, maar vergroten de ruimte voor verrassingen in kwartaalmomenten.

Hoge brutomarge en vaste kosten versterken elkaar

Een brutomarge van 51,9 procent is uitzonderlijk sterk voor machinebouw. Zij weerspiegelt intellectueel eigendom, proceskennis, service en een gunstige productmix. Wanneer omzet stijgt en operationele kosten minder snel groeien, loopt een groot deel van de extra brutowinst door naar het operationele resultaat.

Dezelfde hefboom werkt neerwaarts. R&D, productontwikkeling, cleanrooms, serviceorganisaties en fabriekscapaciteit verdwijnen niet wanneer één klant een levering uitstelt. Bij lagere omzet worden die kosten over minder systemen verdeeld. Een verschuiving van €100 miljoen omzet kan daarom meer dan €50 miljoen brutowinst tussen kwartalen verplaatsen voordat kostenbesparingen mogelijk zijn.

Op langere termijn is R&D geen luxe. Nieuwe transistorgeometrieën en geheugentypen vragen andere materialen en dikkere of juist atomair dunne lagen. Een leverancier die een processtap vroeg kwalificeert, kan jarenlang meedraaien in de productie. Wie een ontwikkelcyclus mist, krijgt pas bij een volgende node een nieuwe kans.

ASM besteedt daarom veel aan onderzoek, applicatielabs en samenwerking met klanten. Dat verkleint de operationele marge vandaag, maar kan de inhoud per wafer later vergroten. De belegger moet onderscheid maken tussen onderhoudskosten en investeringen die nieuwe processtappen winnen. De resultatenrekening maakt dat onderscheid niet automatisch.

Meer inhoud per wafer is de structurele motor

De halfgeleidermarkt groeit niet in een rechte lijn. Smartphone-, pc- en geheugenvoorraden kunnen de investeringen van chipfabrikanten abrupt beïnvloeden. ASM probeert boven die cyclus uit te groeien doordat iedere nieuwe chipgeneratie meer depositiestappen gebruikt.

Bij gate-all-around-transistors worden geleidende en isolerende lagen nauwkeurig rond zeer kleine structuren aangebracht. Bij HBM-geheugen worden meerdere geheugenchips gestapeld en neemt de complexiteit toe. De eerste betekenisvolle omzet uit 1,4 nanometer en hogere memory-omzet waren onderdeel van de tweede-helftverwachting van ASM.

De module vermenigvuldigt drie factoren: waferstarts, ASM-inhoud per wafer en prijs/mix. Vijf procent meer waferstarts, tien procent meer inhoud en drie procent betere prijs/mix geven samen ongeveer 119 procent omzetindex. Daalt het waferaantal 10 procent, dan kan hogere inhoud een groot deel van de cyclus opvangen. Zij kan een zware investeringsstop niet volledig neutraliseren.

Concurrentie blijft relevant. Applied Materials, Lam Research, Tokyo Electron en gespecialiseerde leveranciers investeren eveneens in depositie. Klanten kwalificeren waar mogelijk meerdere bronnen om afhankelijkheid en prijsrisico te beperken. ASM moet dus bij iedere nieuwe processtap opnieuw bewijzen dat opbrengst, betrouwbaarheid en kosten beter zijn.

Klantmacht kan ook gunstig werken

Grote klanten zijn niet alleen een risico. Zij hebben diepe technische teams, investeren miljarden en kunnen een gekwalificeerde machine jarenlang in grote aantallen kopen. Een leverancier die samen met zo'n klant een proces oplost, krijgt een sterke referentie en terugkerende service-inkomsten.

Het probleem ontstaat wanneer meerdere klanten tegelijk hun investeringsplannen aanpassen. Dezelfde macrofactoren, zoals rente, exportregels of vraag naar geheugen, kunnen de hele sector raken. China voegt geopolitiek risico toe. Exportbeperkingen kunnen bepaalde machineconfiguraties of eindgebruikers uitsluiten, terwijl lokale Chinese concurrenten sneller investeren.

Valuta vervormt daarnaast de gerapporteerde omzet. ASM rapporteert in euro, maar verkoopt wereldwijd en maakt kosten in meerdere munten. Het bedrijf gaf de Q3-guidance bij constante valuta. Een sterkere euro kan de omzet in euro drukken zonder dat het aantal geleverde systemen verandert. Voor de driejaarswaardering is marktaandeel belangrijker, maar voor een kwartaal kan valuta net het verschil maken tussen boven- en onderkant van de bandbreedte.

Wat moet €884,80 waarmaken?

Bij 9 procent gewenst jaarlijks koersrendement moet de koers in september 2029 ongeveer €1.146 bedragen, exclusief dividend. Bij een eindmultiple van 29 keer winst vraagt dat ongeveer €39,50 winst per aandeel. De gebruikte genormaliseerde basis ligt rond €23,80.

De winst per aandeel moet dan in drie jaar grofweg twee derde stijgen. Dat vraagt omzet boven €1 miljard per kwartaal, een brutomarge rond de hoge veertigers of lage vijftigers en beperkte verwatering. Als klanten leveringen uitstellen en de multiple naar het lage twintigtal zakt, kan zelfs winstgroei een dalende koers niet voorkomen.

In het bearscenario stijgt EPS naar €24, €25 en €27 terwijl de multiple van 27 naar 22 daalt. Mogelijke koersen zijn €648 in 2027, €600 in 2028 en €594 in 2029. Het middenscenario gebruikt €28, €34 en €41 bij 31, 29 en 27 keer winst: ongeveer €868, €986 en €1.107. Het gunstige scenario komt uit op circa €1.120, €1.386 en €1.674.

De scenario's zijn geen koersdoelen. Zij laten zien hoeveel de uitkomst afhangt van klanttiming en de multiple die de markt voor structurele groei wil betalen. ASM kan operationeel een sterk jaar hebben en toch een lager aandeel zien wanneer de waardering normaliseert.

Het sterkste optimistische argument is dat materiaalcomplexiteit per chip blijft stijgen en ASM technologisch goed gepositioneerd is bij geavanceerde logic, foundry en HBM. Het sterkste tegenargument is dat een kleine groep klanten de investeringscyclus bepaalt en met grote inkoopmacht over prijs en timing onderhandelt.

De komende kwartalen zijn daarom drie controles belangrijk: haalt ASM de omzetguidance, blijft de brutomarge boven 50 procent en converteert groei naar kas zonder grote voorraadopbouw? Wanneer dat lukt, bewijst de onderneming dat klantconcentratie wordt gecompenseerd door technologische schaarste. Bij €884,80 is die compensatie al ruim in de koers verwerkt.

Even tussendoor: als je dit interessant vindt, dit is precies wat we dagelijks doen om jou en andere beleggers te helpen. Word nu lid en krijg 50 procent korting met de code INSIDER.

Lees ook: Waarom de AI-honger ook de leveranciers van chipmachines raakt