Minder derving is voor Ahold Delhaize meer waard dan omzet

In het kort

Ahold Delhaize verdient op iedere euro boodschappen maar een paar cent operationele winst. Daardoor is minder derving, verspilling en voorraadverschil buitengewoon waardevol. Een verbetering van 0,2 procentpunt op €95 miljard modelomzet vertegenwoordigt bruto €190 miljoen. De werkelijke besparing is lager door investeringen in personeel, camera's, data en logistiek, maar hoeft niet eerst met miljarden extra omzet te worden verdiend.

Supermarkten zijn schaalbedrijven met kleine marges. De omzet is groot, de vraag is redelijk stabiel en klanten komen vaak terug. Tegelijk verdwijnen in iedere keten producten door beschadiging, bederf, administratieve fouten en diefstal. Derving is daarom geen randpost. Bij een operationele marge rond 4% kan een kleine verbetering veel harder in de winst doorwerken dan dezelfde procentuele omzetgroei.

Bij de kwartaalcijfers van 5 augustus herhaalde Ahold Delhaize de jaarverwachting. De cijfers over de periode tot 30 juni lieten opnieuw zien dat prijsinvesteringen, kostenbesparingen en volume elkaar in een smalle marge ontmoeten. De Euronext-slotkoers van 28 september bedroeg €32,35.

Een klein percentage wordt een groot bedrag

Het model gebruikt €95 miljard jaaromzet, 1,8% derving en een verbetering van 0,2 procentpunt. De totale dervingspost bedraagt dan €1,71 miljard en de brutobesparing €190 miljoen. Dit zijn geen door Ahold gerapporteerde dervingscijfers. Ze maken de gevoeligheid zichtbaar.

Niet iedere euro besparing wordt nettowinst. Elektronische labels, camera's, voorraadsoftware, opleiding en extra beveiliging kosten geld. Minder verspilling kan bovendien vragen om vaker en in kleinere volumes te leveren. Dat verhoogt transport- en arbeidskosten. De juiste maatstaf is daarom de netto terugverdientijd van maatregelen, niet alleen het aantal voorkomen incidenten.

De kwaliteit van de klantbeleving telt eveneens. Een winkel vol afgesloten vitrines kan verlies beperken, maar maakt boodschappen trager en onaangenamer. Een algoritme dat te weinig verse producten bestelt, verlaagt bederf maar veroorzaakt lege schappen. Ahold moet verlies beperken zonder beschikbaarheid en service te beschadigen.

Waarom besparing zoveel omzet vervangt

Bij €190 miljoen jaarlijkse besparing en 4% operationele marge is €4,75 miljard extra omzet nodig om dezelfde operationele winst te verdienen. Dat is de kracht van kostenverbetering in food retail. Een euro minder verlies valt bijna rechtstreeks in het resultaat, terwijl een euro extra verkoop eerst inkoop, logistiek, winkelarbeid en huisvesting betaalt.

Deze rekensom verklaart ook waarom omzetgroei alleen geen goed oordeel geeft. Een keten kan marktaandeel winnen met agressieve kortingen en tegelijk minder winst per mandje verdienen. Andersom kan een bescheiden omzetontwikkeling samengaan met sterke winstgroei wanneer productmix, voorraadnauwkeurigheid en arbeidsplanning verbeteren.

Ahold Delhaize heeft daarbij verschillende formules en regio's. Food Lion, Hannaford, Albert Heijn en Delhaize bedienen niet dezelfde klant en hebben niet hetzelfde winkelnetwerk. Derving kan per categorie, buurt en winkeltype sterk verschillen. Een groepsgemiddelde is nuttig voor waardering, maar te grof voor operationele sturing.

Verse producten vragen een andere aanpak

Een blik soep kan lang op voorraad blijven. Brood, vlees, zuivel, groenten en kant-en-klaarmaaltijden hebben een beperkte houdbaarheid. Juist in vers liggen hogere marges en klantentrouw, maar ook meer risico op verspilling.

Dynamische prijsverlaging vlak voor de houdbaarheidsdatum kan voorraad alsnog verkopen. Bij €8 miljoen verkoopwaarde, 25% korting en 70% geredde voorraad ontstaat in het model nog positieve brutowinst zolang de inkoopwaarde 55% van de oorspronkelijke verkoopprijs bedraagt. Zonder verkoop kan een groot deel van de resterende waarde verdwijnen.

De timing is lastig. Te vroeg afprijzen leert klanten wachten op korting en verlaagt de normale marge. Te laat afprijzen redt weinig. Data over weer, feestdagen, lokale evenementen en historische verkoop kunnen de voorspelling verbeteren. Menselijke winkelkennis blijft nodig, omdat een kapotte koeling of lokale storing niet altijd in het model zit.

Concurrentie laat weinig ruimte voor fouten

In de Verenigde Staten concurreert Ahold met Walmart, Kroger, Costco, discounters en online aanbieders. In Nederland en België staan Albert Heijn en Delhaize tegenover Jumbo, Lidl, Aldi, Colruyt en gespecialiseerde ketens. Prijsverschillen zijn voor klanten zichtbaar en overstappen is eenvoudig.

Dat beperkt de mogelijkheid om verlies via hogere prijzen terug te verdienen. Een keten die derving verlaagt, kan een deel van de besparing gebruiken om prijzen scherper te zetten en zo volume te beschermen. De waarde voor aandeelhouders komt dan niet volledig direct in de marge, maar via sterkere klantentrouw en schaal.

Het sterkste concurrentievoordeel is daarom niet één technologie. Het is een systeem van inkoop, distributie, data, huismerken, locaties en lokale uitvoering. Kleine verbeteringen op vele duizenden winkels stapelen op. Kleine fouten doen hetzelfde in de andere richting.

Wat €32,35 al verlangt

De waardering van Ahold is veel lager dan die van snelle technologiebedrijven. Dat betekent niet dat iedere uitkomst goedkoop is. Bij 8% gewenst jaarlijks koersrendement, 14 keer de winst in 2029, €104 miljard omzet en 840 miljoen economische aandelen is een nettomarge van ongeveer 2,9% nodig.

Die marge ligt dicht bij wat een sterke supermarktgroep kan verdienen, maar vraagt stabiele volumes, kostenbesparing en kasdiscipline. Aandeleninkoop helpt de winst per aandeel alleen wanneer zij met vrije kasstroom wordt betaald en niet tegen een te hoge prijs gebeurt. Het model verwerkt inkoop in het lagere aandelenaantal en telt de kas niet opnieuw mee.

Leaseverplichtingen en schuld blijven relevant. Winkels hebben langlopende huurcontracten en investeringen in distributie. Een hogere rente raakt daarom meer dan alleen de rentelast. Zij verhoogt ook de rendementseis waarmee toekomstige winkelkasstromen worden gewaardeerd.

Drie paden tot en met 2029

Het bear-scenario gebruikt winst per aandeel van €2,05, €2,10 en €2,15 met multiples van 12, 11,5 en 11. Mogelijke koersen zijn €24,60, €24,15 en €23,65. In het middenpad stijgt de winst per aandeel van €2,25 naar €2,58 bij 14 keer de winst. Dat geeft €31,50, €33,60 en €36,12. Het gunstige pad komt op €39,20, €43,20 en €48.

Dividend staat buiten de koersscenario's. Het moet bij totaalrendement apart worden opgeteld. De winst per aandeel bevat al het effect van netto aandeleninkoop, zodat die niet als tweede bonus verschijnt.

Het sterkste tegenargument

Het optimistische argument luidt dat derving een beheersbare interne hefboom is. Ahold hoeft geen nieuwe markt te vinden om voorraadnauwkeurigheid te verbeteren. Bestaande winkels, data en medewerkers leveren de kans al. Dat maakt het risico kleiner dan een dure overname of een volledig nieuw format.

Het tegenargument is dat een deel van de lage-hangende winst al geplukt kan zijn. Verdere verbetering vraagt steeds meer technologie, handhaving of complexiteit. Bovendien kan georganiseerde diefstal moeilijk lokaal worden opgelost en kan strengere beveiliging klanten vervreemden.

Lees ook: Ahold Delhaize: hoe sterk is de supermarktformule?

Conclusie

Bij Ahold Delhaize verdient operationele discipline meer aandacht dan het enorme omzetgetal. Een verbetering van 0,2 procentpunt in derving kan in een rekenmodel honderden miljoenen euro's vrijmaken en miljarden extra omzet vervangen. Bij €32,35 hoeft de onderneming geen spectaculaire groei te leveren, maar wel jarenlang kleine verbeteringen vol te houden. De belegger moet daarom naast omzet en marge vooral letten op voorraad, verspilling, promoties en kasconversie. In food retail worden grote rendementen vaak opgebouwd uit heel kleine percentages.

Omslagfoto: Frans Muller, CEO van Ahold Delhaize. Foto: Distrifood, archief.