De marge van ASML weegt zwaarder dan de miljardenomzet

Het aandeel ASML stond op 7 oktober 2026 rond €1.610,20 in Amsterdam. De kwartaalcijfers volgen op 14 oktober. Op deze koers is een kleine meevaller in omzet minder belangrijk dan bewijs dat de hoge marge houdbaar blijft terwijl capaciteit wordt uitgebreid.

Een machine telt pas na acceptatie

ASML ontvangt soms betalingen voordat een systeem volledig als omzet mag worden geboekt. Bij complexe machines kan klantacceptatie het moment verschuiven waarop omzet en marge in de resultatenrekening komen. Daarom kan één kwartaal uitzonderlijk hoog of laag lijken zonder dat de onderliggende vraag even sterk verandert.

De tweede-kwartaalomzet bedroeg €9,326 miljard en de brutomarge 54%. Voor het derde kwartaal ligt de omzetverwachting duidelijk hoger. Als de marge tegelijk naar 56% stijgt, groeit de brutowinst veel sneller dan wanneer de extra omzet vooral uit een minder gunstige productmix komt. R&D en verkoopkosten volgen bovendien niet één op één per systeem.

Capaciteit is geen levering

ASML wil de Low-NA EUV-capaciteit in 2027 met ongeveer 30% verhogen ten opzichte van circa 65 systemen in 2026. Ook voor DUV-immersie onderzoekt het bedrijf verdere uitbreiding. Dat geeft ruimte wanneer klanten meer willen bestellen, maar een productielijn verdient pas geld bij benutting, levering en acceptatie.

De economische hefboom is aantrekkelijk. Meer systemen vergroten later ook de geïnstalleerde basis voor service en upgrades. Dat is terugkerender dan een losse machineverkoop. Het risico is dat extra capaciteit te vroeg komt. Dan lopen personeels-, toeleveranciers- en fabriekskosten door terwijl leveringen uitblijven.

Onze eerdere uitleg over High-NA en omzetacceptatie maakt duidelijk waarom verzending niet altijd omzet is. Het artikel over de economie voor chipfabrikanten laat zien dat klanten alleen blijven investeren wanneer de kosten per goede chip dalen. De cijfers van volgende week verbinden die twee kanten.

De marge zegt meer dan het orderboek

Een brutomarge van 56% betekent dat van €11,5 miljard omzet circa €6,44 miljard overblijft na directe productiekosten. Daar gaan R&D, verkoop, administratie en belasting nog vanaf. Een procentpunt marge op deze omzet is ongeveer €115 miljoen brutowinst. Dat maakt de bandbreedte materieel.

ASML heeft sterke onderhandelingsmacht door zijn unieke EUV-positie en diep geïntegreerde technologie. Toch zijn er grenzen. Leverancierskosten, dure nieuwe platforms, exportbeperkingen en klantmix kunnen de marge drukken. Een groot orderboek beschermt niet volledig wanneer leveringen worden uitgesteld of systemen tegen hogere kosten worden gebouwd.

Wat vraagt €1.610,20?

Bij 34 keer winst en 9% gewenst koersrendement vraagt de koers in 2029 ongeveer €61 winst per aandeel. Dat is een hoge maar niet ondenkbare drempel als omzet naar de langetermijndoelen groeit en de marge rond het midden van de bedrijfsband blijft. Bij een lagere multiple moet de winst sneller stijgen.

In het bearscenario vertraagt orderintake, blijven exportbeperkingen zwaar en wordt nieuwe capaciteit niet volledig benut. Mogelijke koersen zijn €1.280, €1.160 en €1.210 voor 2027 tot en met 2029. Het middenscenario veronderstelt omzetgroei, een brutomarge rond de doelband en servicegroei. Dan passen €1.680, €1.860 en €2.070. In het gunstige scenario vullen EUV en DUV snel, blijft High-NA technisch op schema en groeit winst per aandeel sterk. Dan volgen €1.910, €2.260 en €2.710.

Waar we op 14 oktober naar kijken

De eerste vraag is hoeveel van de €11 tot €12 miljard omzet daadwerkelijk uit systeemacceptatie komt. Daarna volgen brutomarge, orderintake, serviceomzet en opmerkingen over capaciteit in 2027. Een kwartaal boven de omzetverwachting kan tegenvallen wanneer de marge zwak is. Een omzet aan de onderkant kan juist meevallen wanneer acceptatie alleen verschuift en de kwaliteit goed blijft.

ASML blijft een uitzonderlijk bedrijf met schaarse technologie. Een uitzonderlijk bedrijf is niet automatisch een goedkoop aandeel. Op €1.610,20 betaalt de markt voor groei én uitvoering. De cijfers moeten daarom niet alleen laten zien dat klanten machines willen, maar dat ASML iedere extra omzet-euro tegen een winstgevend ritme kan leveren.

De orderintake vraagt eveneens nuance. Een bestelling is geen kasontvangst en ook geen gegarandeerde omzet in hetzelfde kwartaal. Klanten kunnen leveringsmomenten aanpassen en exportvergunningen kunnen de bestemming beperken. Tegelijk is een orderboek voor ASML waardevoller dan voor veel machinebouwers, omdat klanten hun fabrieken jaren vooruit plannen en weinig alternatieven voor EUV hebben. We vergelijken daarom orders met productiecapaciteit, verwachte acceptaties en klantinvesteringen. Als orders sneller groeien dan leverbare capaciteit, ondersteunt dat prijszetting. Als capaciteit sneller groeit dan orders, wordt de margegevoeligheid juist groter.

De verhouding tussen ontvangen aanbetalingen, uitgestelde omzet en gerealiseerde serviceomzet laat bovendien zien of groei ook werkelijk in kas verandert.